İmtiyaz Sözleşmesi Nedir?

İmtiyaz sözleşmesi nedir?

İmtiyaz sözleşmesi, bir markanın işletme imtiyazını (marka, konsept, know-how, operasyon standartları) bağımsız bir yatırımcıya kullandırdığı sözleşmedir. Uygulamada franchise sözleşmesi ile aynı anlamda kullanılır. Türk hukukunda ayrı bir kanunla düzenlenmediği için "atipik/isimsiz sözleşme" niteliğindedir ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'ndaki sözleşme özgürlüğü ilkesi çerçevesinde geçerli sayılır.

İmtiyaz sözleşmesi hangi unsurları içerir?

İmtiyaz sözleşmesinde tipik olarak şu maddeler bulunur: tarafların hak ve yükümlülükleri, markanın ve know-how'ın kullanım kapsamı, bölge ve münhasırlık, giriş bedeli ve royalty, reklam katkı payı, kalite ve standartlara uyum, eğitim ve destek, sözleşme süresi, yenileme, rekabet yasağı ve devir/fesih koşulları. Sözleşmenin dengeli olması ve tek taraflı ağır yükümlülükler içermemesi, hukuki geçerliliği açısından önemlidir. Türkiye'de Komagene, Mado veya Simit Sarayı gibi zincirler yatırımcılarıyla bu tür imtiyaz/franchise sözleşmeleri imzalar.

İmtiyaz sözleşmesi ile lisans sözleşmesi arasındaki fark nedir?

Lisans sözleşmesi genellikle yalnızca bir hakkın (örneğin markanın) kullanımına izin verir. İmtiyaz (franchise) sözleşmesi ise markaya ek olarak tüm işletme sistemini, sürekli desteği ve operasyonel standartları da kapsar; bu yönüyle lisanstan daha kapsamlıdır. Bir başka deyişle imtiyaz sözleşmesi, lisansı da içine alan geniş bir çatı sözleşmedir. Franchise ve bayilik fırsatlarını görmek için Bayiler incelenebilir; sistem kurmak isteyen markalar ilan oluşturabilir.