Royalty (Ciro Payı)

Royalty (ciro payı) nedir?

Royalty, franchise verenin markasını, know-how'ını ve operasyon desteğini franchise alana sürekli sunmasının karşılığıdır. Giriş bedeli işe başlarken tek sefer ödenirken, royalty işletme faaliyette olduğu sürece düzenli tekrarlanan bir yükümlülüktür. Bu ödeme markanın kalite denetimini, merkezi pazarlamasını ve sistem güncellemelerini finanse eder.

Royalty nasıl hesaplanır?

En yaygın yöntem, aylık brüt ciro üzerinden yüzde uygulamaktır. Örneğin cironun %5'i royalty ise, aylık 500.000 TL ciro yapan bir işletme 25.000 TL royalty öder. Bazı markalar ise ciroya bakmaksızın sabit aylık tutar belirler; küçük işletmelerde bu yöntem daha öngörülebilir olabilir. Hesap yöntemi ve dönemi mutlaka franchise sözleşmesinde yazılı olmalıdır.

Royalty oranları ne kadardır?

Türkiye'de royalty oranları genellikle cironun %3-10'u aralığındadır; sektöre ve markanın gücüne göre değişir. Fast-food ve kahve zincirlerinde oranlar genellikle bu bandın içindedir. Royalty'ye ek olarak çoğu markada ayrıca %1-4 civarında reklam katkı payı da bulunur. Adayın toplam yükü değerlendirirken royalty ve reklam payını birlikte hesaba katması gerekir.

Royalty ile giriş bedeli farkı nedir?

Giriş bedeli (franchise fee), sisteme dahil olurken tek seferlik ödenen bedeldir. Royalty ise işletme faaliyette kaldığı sürece düzenli ödenen ciro payıdır. Yani giriş bedeli "sisteme girme"nin, royalty ise "sistemi kullanmaya devam etme"nin bedelidir. İki kalem birlikte franchise'ın toplam maliyetini belirler; güncel franchise ilanlarında her iki kalem de genellikle belirtilir.